تبیین قدرت نشانه‌های هویتی شهر برای ژئوپلیتیک شهری ، مطالعه موردی مساجد

اماکن مذهبی از منظر ژئوپلیتیک انسان‌گرا، با همکاری و عدالت فضایی و از منظر ژئوپلیتیک سلطه، از طریق همگرایی و انسجام اجتماعی ، به گره ژئوپلیتیکی در مقیاس محلات تبدیل می‌شوند. با وجود قابلیت تحلیل مساجد از هر دو منظر، کمتر به‌عنوان عناصر شهریِ مولد قدرت تبیین می‌شوند.
ضرورت تحقیق، به جدایی نظام محله‌محوری از محوریت مسجد بازمی‌گردد؛ این گسست ناشی از تحولات کالبدی شهر و تغییر چهره محلات است و سبب شده این عنصر شهری ، علیرغم قدرت اثرگذاری، گاهی به نهادی منفعل تنزل می‌یابد.
مساله پژوهش این است که مسجد به‌مثابه عنصری هویتی، چه نقشی در تولید قدرت برای ژئوپلیتیک شهری دارد و چالش‌های ساختاری معاصر فراروی آن چیست.
هدف، تبیین قدرت سیاسی و اجتماعی مسجد در مقیاس محلی تا شهری برای ژئوپلیتیک شهری می‌باشد که به‌صورت توصیفی و تحلیلی از منابع کتابخانه‌ای و یا اینترنتی تهیه شده است.
براساس یافته‌ها، پراکندگی نامنظم، تداخل نهادی و ضعف کارکردی مساجد، نفوذ اجتماعی، سیاسی و اقتصادی آنها را در شهرهای معاصر کاهش داده است. افزون‌براین، تعامل محدود با بازار و فضاهای عمومی، ظرفیت مساجد را برای ایجاد همبستگی اجتماعی و بازتولید سرمایه اجتماعی محدود کرده است.
در جمع‌بندی، یافته‌ها نشان می‌دهد که اگر آمایش فضایی مساجد، تقویت ابعاد ارتباطی و اجتماعی و انسجام نهادی آنها محقق شود، مسجد به گرهی ژئوپلیتیکی در شبکه قدرت شهری تبدیل می‌گردد و همبستگی اجتماعی، کنش سیاسی و نظم فضایی را در مقیاس محله بازتولید می‌کند.
پیشنهادمی‌شود فضاهای شهری با رویکرد محله‌محوری و ژئوپلیتیکی مساجد مدیریت شود.