1
دانشجوی کارشناسی ارشد جغرافیای سیاسی، دانشگاه مراغه، مراغه، ایران.
2
استادیار جغرافیای سیاسی، دانشکده علوم انسانی، گروه جغرافیا، دانشگاه مراغه، مراغه، ایران
3
استادیار جغرافیای سیاسی، مرکز اسناد فرهنگی آسیا، پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، تهران، ایران.
4
استادیار حقوق جزاء، دانشگاه مراغه، مراغه، ایران.
10.48311/psp.2026.118705.82798
چکیده
جنگ نیروهای ائتلاف به رهبری ایالات متحده آمریکا در عراق در سال 2003، نقطه عطفی در تحولات ژئوپلیتیک غرب آسیا بود که نهتنها نظم سیاسی و امنیتی عراق را دگرگون کرد، بلکه منطق جنگهای جدید را نیز وارد مرحلهای نوینی ساخت. ایالات متحده آمریکا بهموازات اقدامات نظامی، به بهرهگیری نظاممند از ابزارهای جنگ شناختی و عملیات روانی برای شکلدهی به واقعیتهای اجتماعی و سیاسی عراق پرداخت. پژوهش حاضر از نوع توصیفی- تحلیلی پسارویدادی و روش گردآوری دادهها نیز از نوع اسنادی-کتابخانهای است که به تحلیل جنگ شناختی و عملیات روانی ایالات متحده آمریکا در عراق پس از سال ۲۰۰۳ میپردازد. سؤالات پژوهش حول بررسی ابزارها و روشهای به کار گرفته شده توسط ایالت متحده آمریکا، اهداف سیاسی، نظامی و فرهنگی پشت این عملیات و تأثیرات آن بر افکار عمومی و رفتار اجتماعی مردم عراق شکل گرفته است. فرضیات پژوهش بیان میکنند که ایالات متحده آمریکا با استفاده از ترکیبی از رسانههای جمعی، تبلیغات هدفمند، تولیدات فرهنگی و فضای مجازی، عملیات روانی گستردهای را اجرا کرده است. اهداف مهم این عملیات شامل مشروعسازی اشغال عراق، بازسازی تصویر مثبت از ایالات متحده آمریکا و تضعیف نمادهای مقاومت ملی بوده است. این اقدامات به تشدید بحرانهای هویتی، افزایش بیاعتمادی عمومی، تعمیق شکافهای قومیتی و مذهبی و بازتعریف هویت سیاسی عراق منجر شده است. در نهایت، این پژوهش به بررسی پیامدهای اجتماعی، فرهنگی و سیاسی این جنگ شناختی پرداخته است و اهمیت درک ابعاد فرهنگی و روانی جنگهای معاصر را برجسته میکند.
کوان عطیه,محمد , الهویردی زاده,رضا , کریمی,مهدی و سلیمی قلعه ئی,احسان . (1405). تحلیلی بر جنگ شناختی و عملیات روانی ایالات متحده در عراق پس از سال 2003 میلادی. آمایش سیاسی فضا, 8(3), 120-149. doi: 10.48311/psp.2026.118705.82798
MLA
کوان عطیه,محمد , , الهویردی زاده,رضا , , کریمی,مهدی , و سلیمی قلعه ئی,احسان . "تحلیلی بر جنگ شناختی و عملیات روانی ایالات متحده در عراق پس از سال 2003 میلادی", آمایش سیاسی فضا, 8, 3, 1405, 120-149. doi: 10.48311/psp.2026.118705.82798
HARVARD
کوان عطیه محمد, الهویردی زاده رضا, کریمی مهدی, سلیمی قلعه ئی احسان. (1405). 'تحلیلی بر جنگ شناختی و عملیات روانی ایالات متحده در عراق پس از سال 2003 میلادی', آمایش سیاسی فضا, 8(3), pp. 120-149. doi: 10.48311/psp.2026.118705.82798
CHICAGO
محمد کوان عطیه, رضا الهویردی زاده, مهدی کریمی و احسان سلیمی قلعه ئی, "تحلیلی بر جنگ شناختی و عملیات روانی ایالات متحده در عراق پس از سال 2003 میلادی," آمایش سیاسی فضا, 8 3 (1405): 120-149, doi: 10.48311/psp.2026.118705.82798
VANCOUVER
کوان عطیه محمد, الهویردی زاده رضا, کریمی مهدی, سلیمی قلعه ئی احسان. تحلیلی بر جنگ شناختی و عملیات روانی ایالات متحده در عراق پس از سال 2003 میلادی. آمایش سیاسی فضا. 1405;8(3):120-149. doi: 10.48311/psp.2026.118705.82798