تحلیلی بر جنگ شناختی و عملیات روانی ایالات متحده در عراق پس از سال 2003 میلادی

نوع مقاله : مقالات علمی پژوهشی

نویسندگان
1 دانشجوی کارشناسی ارشد جغرافیای سیاسی، دانشگاه مراغه، مراغه، ایران.
2 جغرافیای سیاسی، دانشکده علوم انسانی، گروه جغرافیا، دانشگاه مراغه، مراغه، ایران
3 استادیار جغرافیای سیاسی، مرکز اسناد فرهنگی آسیا، پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، تهران، ایران.
4 استادیار حقوق جزاء، دانشگاه مراغه، مراغه، ایران.
10.48311/psp.2026.118705.82798
چکیده
چکیده
جنگ نیروهای ائتلاف به رهبری ایالات متحده در عراق در سال 2003، نقطه عطفی در تحولات ژئوپولیتیک خاورمیانه بود که نه‌تنها نظم سیاسی و امنیتی عراق را دگرگون کرد، بلکه منطق جنگ‌های مدرن را نیز وارد مرحله‌ای نوین ساخت. ایالات متحده به‌موازات اقدامات نظامی، به بهره‌گیری نظام‌مند از ابزارهای جنگ شناختی و عملیات روانی برای شکل‌دهی به واقعیت‌های اجتماعی و سیاسی عراق پرداخت. این پژوهش به تحلیل جنگ‌شناختی و عملیات روانی ایالات متحده در عراق پس از سال ۲۰۰۳ می‌پردازد. سوالات پژوهش حول بررسی ابزارها و روش‌های به‌کار گرفته شده توسط ایالت متحده، اهداف سیاسی، نظامی و فرهنگی پشت این عملیات و تأثیرات آن بر افکار عمومی و رفتار اجتماعی مردم عراق شکل گرفته است. فرضیات پژوهش بیان می‌کنند که ایالات متحده با استفاده از ترکیبی از رسانه‌های جمعی، تبلیغات هدفمند، تولیدات فرهنگی و فضای مجازی، عملیات روانی گسترده‌ای را اجرا کرده است. اهداف مهم این عملیات شامل: مشروع‌سازی اشغال عراق، بازسازی تصویر مثبت ایالات متحده و تضعیف نمادهای مقاومت ملی بوده است. این اقدامات به تشدید بحران‌های هویتی، افزایش بی‌اعتمادی عمومی، تعمیق شکاف‌های قومیتی و مذهبی و بازتعریف هویت سیاسی عراق منجر شده است. همچنین این پژوهش به بررسی پیامدهای اجتماعی، فرهنگی و سیاسی این جنگ شناختی پرداخته و اهمیت درک ابعاد فرهنگی و روانی جنگ‌های معاصر را برجسته می‌سازد.
کلیدواژه‌ها
موضوعات


مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از 16 خرداد 1405